Wat gebeurt er dan wél? “Wij zetten al sinds 2012 inzamelnetwerken op in Afrika”, vertelt Joost. Concreet betekent dat: “Wij zamelen end of life, compleet defecte, waardeloze telefoons in. Zodat dat afval niet op een vuilstortplaats terechtkomt en niet op de stortplaats.”

Dat gebeurt samen met lokale partners. “Dan moet je denken aan kleine bedrijfjes, individuen. Bijvoorbeeld via scholen en kerken. Maar met name ook via reparatiewinkeltjes. Die zie je daar overal. Dan moet je niet aan het Nederlandse concept denken, maar een bureautje op een plein. Dat zijn de telefoons die voor ons interessant zijn. De echte afvaltelefoons. En daar kan je inderdaad maar één ding mee doen: de grondstoffen eruit halen.”

Ook interessant: 'Hoe komt u duurzaam van e-waste af? Met tips van het WNF'

Wat zit er eigenlijk in zo’n toestel? “De grootste waarde is goud, de grootste hoeveelheid is koper. Daarnaast zit er zilver, platinum en palladium in. En dan heb je nog veertig materialen die de meeste mensen niet bekend zullen voorkomen.” Wereldwijd is de uitdaging enorm. “Er worden ongeveer 1,7 miljard telefoons per jaar geproduceerd. Het recyclingpercentage ligt wereldwijd ongeveer op 25%. Kijk je naar Afrika, dan ligt het rond de 1%. Er is geen wetgeving, er is geen inzamelingsstructuur.” 

Closing the Loop zamelt inmiddels zo’n twee miljoen telefoons per jaar in. “Dat is ongeveer 120.000 kilo, een fikse uitdaging die we elk jaar een beetje groter maken. Daarmee proberen we onze bijdrage aan het recyclingspercentage ieder jaar een beetje te vergroten en de afvalstroom te verminderen.”

Zoekt u een duurzame smartphone? 'Fairphone Gen 6: duurzame smartphone viert 15 jaar innovatie'

Maar hoe komt zo’n doos telefoons in Ghana uiteindelijk terecht op de wereldmarkt voor goud? “Je hebt een individu met een box afval in Ghana. En dan heb je de wereldwijde goudmarkt. Tussen die twee zit een heel groot gat. Dus wij zorgen ook dat dat gat wordt gedicht.” Dat betekent ontmantelen, recyclen en doorverkopen. “Wij ontmantelen de producten, zorgen dat het naar de recyclers gaat die het omzetten in grondstoffen en wij verkopen inderdaad ook vervolgens de grondstoffen op de markt.” Soms krijgen die grondstoffen zelfs een zichtbaar tweede leven.“ We werken bijvoorbeeld met partijen die er medailles van maken. We werken met sieradenmerken als Nowa. We hebben met Fairphone een project gedaan dat zij onze grondstoffen gebruiken."

De kracht van One for One zit volgens Joost in het samenbrengen van twee werelden.“Je hebt het proces van Vodafone Business: het bedienen van klanten, het geven van de beste verbinding en service daaromheen. En je hebt wat wij doen: inzamelen, samenwerken met de informele sector, recyclen. Als je die twee samenbrengt, van twee verhalen één maakt, dan krijg je wat je nu hebt.” Dat is One for One. “Zonder dat je het ingewikkeld maakt voor de klant of voor Vodafone Business: je bereikt daadwerkelijk impact, maar zonder dat het lastig of pijnlijk is.”

Verder lezen over maatschappelijk verantwoord ondernemen: Tech voor een mooiere wereld: Qdrop maakt MVO meetbaar

Tot nu toe wordt elektronisch afval vanuit Afrika naar Europa verscheept voor verwerking.“Als je het afval netjes wil recyclen, dan moet je vanuit Afrika naar Europa. In heel Afrika staat geen fabriek die het afval goed en verantwoord kan omzetten in grondstoffen.”Dat gaat veranderen. Wij gaan het doen”, zegt Joost over de plannen voor de bouw van een fabriek in Nigeria.“We zijn al jaren mee bezig met de voorbereiding, samen met onder andere de Nederlandse overheid en verschillende klanten. En dat komt inmiddels in een stroomversnelling.” Het doel is duidelijk: recycling dichter bij de bron organiseren.

Closing the Loop is een sociale onderneming, met een duidelijke logica. “De manier waarop wij geld verdienen, is door afval te reduceren in Afrika.” Klanten betalen voor inzameling. “Ons businessmodel is het inzamelen namens klanten. Die dienst levert ons meer geld op dan de kosten die we maken om het afval te verzamelen, op te slaan en de verwerken. Dat is de reden waarom we dit model hebben bedacht: Afrikaanse afvalinzameling winstgevend maken.” 

One for One is dus geen ingewikkelde manier voor Nederlandse bedrijven om te werken aan duurzaamheid en circulariteit. Het is, in de woorden van Joost, simpel: “Je kunt met One for One iets doen, door slechts een kleine, simpele stap te zetten. En in die eenvoud ligt de kern. Duurzaam zijn hoeft niet altijd ingewikkeld te zijn. Impact begint hier met een kleine stap. We bieden ‘circulaire impact per device’.”